(DNVU) - Trong bối cảnh hội nhập ngày càng sâu rộng, thị trường  Úc đang mở ra nhiều cơ hội mới cho nông sản, thực phẩm Việt Nam, đặc biệt là các sản phẩm chế biến sâu, đáp ứng tiêu chuẩn cao về chất lượng, an toàn và phát triển bền vững.

Trong tiến trình tái cơ cấu ngành nông nghiệp gắn với hội nhập kinh tế quốc tế, ngày càng nhiều doanh nghiệp (DN) Việt Nam chuyển dịch từ xuất khẩu nông sản thô sang chế biến sâu, hình thành các dòng sản phẩm thực phẩm và đồ uống có giá trị gia tăng cao. Đây được xem là hướng đi tất yếu nhằm nâng cao sức cạnh tranh, ổn định đầu ra cho nông sản và đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của thị trường toàn cầu. 

Hướng đi tất yếu của nông sản Việt trong hội nhập

Úc là thị trường có yêu cầu cao hàng đầu về an toàn thực phẩm, dinh dưỡng và môi trường. Nhưng, hiện nay các sản phẩm nước ép trái cây, nước dừa, nước nha đam, cà phê pha sẵn, sữa thực vật hay đồ uống từ các loại hạt như hạt chia, hạt é… đã hiện diện tại Úc cùng với hơn 70 quốc gia khác.

Theo PGS.TS Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch Hiệp hội Bia - Rượu - Nước giải khát Việt Nam (VBA), chia sẻ với truyền thông vào tháng 11/2025, ngành đồ uống hiện đóng góp hơn 60.000 tỷ đồng mỗi năm cho ngân sách nhà nước, đồng thời tạo ra hàng triệu việc làm trong toàn bộ chuỗi giá trị, từ vùng nguyên liệu, sản xuất đến phân phối. Nhưng sự thay đổi mạnh mẽ trong xu hướng tiêu dùng, đặc biệt là tiêu dùng xanh, tiêu dùng bền vững và chú trọng sức khỏe, đang đặt ra yêu cầu đổi mới toàn diện đối với các DN trong ngành.

Ông Nguyễn Hồng Quang - Chủ tịch HĐQT Công ty CP Thực phẩm Econuti - Ảnh: Quỳnh Lâm

Ở góc nhìn quốc tế, ông Trần Bá Phúc - Chủ tịch Hội Doanh nhân Việt Nam tại Úc (VBAA), Phó chủ tịch Phó chủ tịch Hội Doanh nhân Việt Nam ở nước ngoài (BAOOV) nhận định, trước những yêu cầu ngày càng cao về sức khỏe cộng đồng, an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường, DN đồ uống buộc phải chuyển đổi phương thức sản xuất theo hướng thân thiện hơn với môi trường. 

“Khi hạ tầng tái chế, khung pháp lý và công nghệ sản xuất được hoàn thiện, ngành đồ uống Việt Nam hoàn toàn có cơ hội trở thành một trong những lĩnh vực tiên phong của kinh tế xanh, không chỉ trong nước mà cả trên thị trường quốc tế…”, ông Trần Bá Phúc khẳng định.

Từ thực tiễn sản xuất - kinh doanh, ông Nguyễn Hồng Quang - Chủ tịch HĐQT Công ty CP Thực phẩm Econuti, cho rằng, việc sớm nắm bắt xu hướng tiêu dùng xanh và phát triển bền vững không chỉ giúp DN đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường quốc tế, mà còn mở ra dư địa tăng trưởng lớn trong xuất khẩu, đặc biệt tại những thị trường có yêu cầu cao như Úc. 

Theo ông Nguyễn Hồng Quang, nếu tiếp tục đi theo lối mòn xuất khẩu thô hoặc gia công đơn giản, DN Việt Nam sẽ rất khó tạo dấu ấn lâu dài trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Với định hướng đó, Econuti xác định chiến lược phát triển không chỉ dừng ở đầu tư công nghệ hiện đại trong sản xuất đồ uống, mà còn gắn chặt với vai trò đồng hành cùng nông dân và vùng nguyên liệu. 

“Econuti hướng tới việc nâng cao giá trị nông sản, góp phần ổn định đầu ra, hạn chế tình trạng “được mùa mất giá” vốn đã tồn tại nhiều năm. Trên cơ sở xây dựng chuỗi liên kết bền vững từ vùng nguyên liệu, gắn với truy xuất nguồn gốc, chỉ dẫn địa lý và tiêu chuẩn chất lượng, Econuti từng bước hiện thực hóa tinh thần của Nghị quyết số 19-NQ/TW về nông nghiệp - nông dân - nông thôn trong bối cảnh mới…”, ông Nguyễn Hồng Quang cho biết.

Từ nền tảng trong nước đến thị trường Úc

Trong bức tranh chung của ngành nông nghiệp - thực phẩm Việt Nam, yêu cầu nâng cao giá trị gia tăng và hội nhập sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu đang đặt ra bài toán lớn về liên kết và hợp tác giữa các doanh nghiệp. 

Theo ông Nguyễn Hồng Quang, đây vừa là điểm hạn chế cố hữu của DN Việt Nam, nhưng đồng thời cũng là dư địa phát triển rất lớn nếu được khai thác đúng hướng. Thực tế cho thấy, không phải DN nào cũng đủ nguồn lực để đầu tư ngay từ đầu một nhà máy quy mô lớn, đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn về công nghệ, an toàn thực phẩm và môi trường. Những khoản đầu tư này đòi hỏi vốn lớn, thời gian dài,đội ngũ vận hành chuyên sâu, đây là điều đặc biệt khó với các DN nhỏ và vừa (SMEs) và startup.

Từ nhận thức đó, Econuti lựa chọn mô hình phát triển dựa trên liên kết, tận dụng thế mạnh của các bên thay vì cạnh tranh đơn lẻ. Econuti không chỉ tập trung sản xuất và xuất khẩu sản phẩm mang thương hiệu của mình, mà còn mở rộng vai trò là đối tác sản xuất, chia sẻ hạ tầng và công nghệ cho các DNkhác.

Với nhà máy chuyên về đồ uống từ trái cây, ngũ cốc và các nguyên liệu nông sản, Econuti có khả năng đáp ứng đa dạng các dòng sản phẩm. Trong khi đó, tại Việt Nam có nhiều đơn vị sở hữu nguồn nguyên liệu quý hoặc ý tưởng sản phẩm độc đáo nhưng thiếu điều kiện đầu tư nhà máy bài bản. Sự kết nối này giúp các bên tối ưu nguồn lực, rút ngắn thời gian đưa sản phẩm ra thị trường và giảm thiểu rủi ro.

“Sự hợp tác giữa Econuti và Tập đoàn Thành Thành Công (TTC AgriS) là một minh chứng. Với lợi thế về vùng nguyên liệu mía chất lượng cao, Thành Thành Công đã phối hợp cùng Econuti để phát triển sản phẩm nước mía đóng gói, phục vụ thị trường trong nước và hướng đến xuất khẩu. Hai bên cùng tham gia xuyên suốt chuỗi giá trị, từ nguyên liệu, chế biến, đóng gói đến phân phối. Bên cạnh đó, Econuti cũng hợp tác với nhiều đối tác khác để phát triển các sản phẩm như Cream Coffee và các dòng đồ uống từ nông sản Việt Nam, qua đó góp phần đưa sản phẩm nông nghiệp - thực phẩm ra thị trường theo cách bài bản, chuyên nghiệp và bền vững hơn”, ông Nguyễn Hồng Quang thông tin.

 Chủ tịch HĐQT Công ty CP Thực phẩm Econuti chia sẻ những tín hiệu  vui về thị trường Úc cho các dòng sản phẩm của Econuti -  Ảnh: Quỳnh Lâm

Theo ông, trong lĩnh vực nông nghiệp - thực phẩm, hợp tác và hỗ trợ lẫn nhau cần được xem là xu hướng chủ đạo, thay vì cạnh tranh triệt tiêu. Việt Nam sở hữu một “mỏ vàng” không chỉ về sản lượng nông sản, mà còn ở hệ sinh thái nông nghiệp đa dạng, trải dài khắp các vùng miền với nhiều loại nguyên liệu đặc thù. Nếu biết khai thác, sáng tạo và liên kết hiệu quả, ngành thực phẩm Việt Nam hoàn toàn có thể duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định, bền vững ở cả thị trường nội địa lẫn xuất khẩu.

Từ thực tiễn đó, Econuti xác định sứ mệnh không chỉ hợp tác với các tập đoàn lớn, mà còn đồng hành cùng SMEs, các startup có ý tưởng tốt, đầu tư nghiêm túc và mong muốn tạo ra những sản phẩm thực phẩm giàu giá trị dinh dưỡng, thân thiện với sức khỏe và môi trường. Thông điệp mà DN muốn gửi tới cộng đồng là tinh thần cùng nhau chia sẻ, cùng nhau dấn thân, đặc biệt trong những giai đoạn khó khăn, để đưa tiềm năng nông nghiệp và ẩm thực Việt Nam vươn ra thị trường quốc tế.

Trong chiến lược “Go global”, Úc được chúng tôi đánh giá là một trong những thị trường trọng điểm. Qua các chuyến khảo sát thực tế tại Sydney, Melbourne, Brisbane… vào đầu tháng 10/2025,  chúng tôi nhận thấy đây là thị trường có nhu cầu lớn đối với các sản phẩm thực phẩm và đồ uống tốt cho sức khỏe. 

“Người tiêu dùng Úc có kiến thức cao về dinh dưỡng, đặc biệt quan tâm đến thành phần sản phẩm, giá trị dinh dưỡng, nguồn gốc nguyên liệu và yếu tố môi trường… trong khi đó, Econuti đáp ứng tốt các tiêu chuẩn này. Đồng thời, đây cũng là thị trường đa văn hóa với cộng đồng châu Á và cộng đồng người Việt đông đảo, năng động, nên Econuti tin rằng, các sản dòng sản phẩm của chúng tôi chắc chắn được người Việt bên Úc đón nhận tốt nhất….”, ông Nguyễn Hồng Quang chia sẻ.

Ở tầm nhìn xa hơn, ông Nguyễn Hồng Quang cho rằng, thành công của DN Việt Nam tại Úc không chỉ mang ý nghĩa kinh tế, mà còn góp phần kết nối hai đầu cầu Việt Nam - kiều bào, thúc đẩy giao lưu kinh tế, văn hóa và hỗ trợ sản xuất. Trong bối cảnh Việt Nam ngày càng xem trọng vai trò của cộng đồng người Việt ở nước ngoài, sự liên kết chặt chẽ giữa DN trong nước và DN kiều bào được kỳ vọng sẽ mở ra nhiều cơ hội hợp tác thiết thực, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững và lâu dài của ngành nông nghiệp - thực phẩm Việt Nam trong giai đoạn mới.

Úc có khoảng 46 triệu ha đất nông nghiệp, chỉ chiếm gần 1% tổng diện tích lãnh thổ, với dân số hiện nay được ước tính vào khoảng 27,8 triệu vào năm 2025.

Thị trường Úc ngày càng mở ra nhiều cơ hội cho nông sản, thực phẩm Việt Nam. Năm 2024, kim ngạch xuất khẩu rau quả Việt Nam sang Úc đạt hơn 111 triệu USD, tăng 25,9% so với năm trước; thủy sản đạt trên 343 triệu USD, tăng hơn 9%; cà phê tăng 48,3%; gạo tăng hơn 17%; bánh kẹo tăng trên 23%… Nông thủy sản Việt Nam đã hiện diện rộng khắp tại Úc, kể cả những khu vực xa trung tâm như Lãnh thổ Bắc Úc.

Hiện bưởi trở thành loại quả thứ 8 của Việt Nam được phép xuất khẩu sang thị trường Úc, sau thanh long, xoài, nhãn, chôm chôm, vải, vú sữa và chanh leo.