(DNVU) - Sáng 21/5, Câu lạc bộ Doanh nghiệp Mê Kông tại TP.HCM (MBC) tổ chức chương trình “Kết nối vượt giới hạn - Connecting Beyond Borders”, quy tụ hơn 60 doanh nhân, chuyên gia và đại biểu đến từ  Thái Lan và Campuchia nước chủ nhà Việt Nam.

Trong bối cảnh kinh tế khu vực đang tái cấu trúc mạnh mẽ sau đại dịch, các doanh nghiệp Tiểu vùng này không chỉ đối mặt với áp lực phục hồi tăng trưởng, thiếu hụt nhân lực hay chuyển đổi số, mà còn đứng trước yêu cầu phải tái định vị chuỗi cung ứng và mô hình phát triển xuyên biên giới. 

Ông Đinh Hồng Kỳ phát biểu tại sự kiện

Tiểu vùng sông Mê Kông hông chỉ được kết nối bởi dòng Mê Kông, khu vực này còn có sự giao thoa sâu sắc về lịch sử, văn hóa và thương mại, tạo nên một “không gian kinh tế tự nhiên” giàu tiềm năng nhưng cũng đầy thách thức.

Vì vậy, Chương trình tập trung thảo luận về cơ hội hợp tác kinh tế, kết nối doanh nghiệp và xu hướng phát triển của Tiểu vùng sông Mê Kông trong bối cảnh khu vực đang đẩy mạnh chuyển đổi số và tái cấu trúc chuỗi cung ứng.

Một góc nhìn của quang cảnh Chương trình

Một trong những vấn đề nổi bật được các chuyên gia đề cập là mô hình “Hub-centric economy” - nền kinh tế tập trung quanh các đầu mối đô thị lớn. Thực tế này đang khiến hoạt động thương mại vùng biên và chuỗi logistics xuyên quốc gia đối mặt với nhiều điểm nghẽn.

Bà Sakuram Lim - Tổng Giám đốc First Solutions Cambodia, đồng thời là Cố vấn Bộ Lao động Campuchia, cho biết khoảng 88% doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa của Campuchia hiện tập trung tại Phnom Penh. Sự mất cân bằng không gian này làm gia tăng áp lực hạ tầng, chi phí logistics và hạn chế khả năng mở rộng hoạt động thương mại xuyên biên giới.

Tại Việt Nam, theo báo cáo được chia sẻ tại Chương trình, dù khoảng 75% doanh nghiệp đã xây dựng quy trình đào tạo nhân sự tương đối bài bản, tỷ lệ ứng dụng công nghệ số trong sản xuất mới đạt khoảng 34%, mức thấp nhất trong khu vực. Chi phí đầu tư cao, thiếu lao động phù hợp và tâm lý e ngại thay đổi đang trở thành “rào cản kép” đối với nhiều doanh nghiệp sản xuất quy mô nhỏ và vừa.

Theo các chuyên gia, nếu không sớm tái cấu trúc mô hình tăng trưởng và mở rộng liên kết vùng, khu vực Mê Kông có nguy cơ bỏ lỡ làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng đang diễn ra mạnh tại châu Á.

Từ góc độ giải pháp, ông Nisit Phanthamit - Trưởng dự án từ Đại học Chiang Mai giới thiệu nền tảng msmebizlink.com, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm, đánh giá và kết nối đối tác phù hợp giữa các quốc gia trong khu vực. Theo ông, AI có thể trở thành “hạ tầng mềm” giúp doanh nghiệp SMEs giảm đáng kể chi phí và rủi ro khi mở rộng hợp tác quốc tế.

Đại diện thành viên Đoàn các nước tham dự Chương trình chia sẻ tại tọa đàm

Ở khía cạnh sản xuất, ông Nguyễn Phước Tân - Phó Chủ tịch CLB cho rằng chuyển đổi số không nhất thiết phải bắt đầu bằng những khoản đầu tư lớn. Theo ông, việc từng bước ứng dụng phần mềm cơ khí - điện, tự động hóa và quản trị dữ liệu có thể giúp doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) vừa tối ưu chi phí, vừa giải quyết bài toán thiếu hụt lao động ngày càng rõ nét.

Ký kết MOU tại sự kiện

Trong khi đó, Bùi Văn Bé Sáu - Tổng giám đốc Lamberet Việt Nam nhấn mạnh logistics xanh và chuỗi lạnh xuyên biên giới sẽ là điều kiện tiên quyết để nâng cao giá trị nông sản Mê Kông trong giai đoạn tới. Theo ông, các giải pháp bảo quản đạt chuẩn quốc tế không chỉ giúp giảm thất thoát sau thu hoạch mà còn đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường về truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững.

Ở góc độ dài hạn, bà Sakuram Lim đề xuất xây dựng cơ chế hợp tác đào tạo nguồn nhân lực giữa Campuchia - Việt Nam - Thái Lan nhằm chuẩn bị lực lượng lao động công nghệ cao cho ngành sản xuất và công nghiệp tương lai.

Khách quý và thành viên các đơn vị chụp ảnh lưu niệm

Những thảo luận tại Chương trình cho thấy, trong bối cảnh cạnh tranh chuỗi cung ứng ngày càng khốc liệt, bài toán của doanh nghiệp Mê Kông không còn đơn thuần là mở rộng thị trường, mà là xây dựng năng lực liên kết vùng, chuyển đổi số và hình thành hệ sinh thái sản xuất - logistics - nhân lực có tính bổ trợ lẫn nhau.

Đây cũng được xem là chìa khóa để Tiểu vùng chuyển từ vai trò “vùng trung chuyển” sang một cực tăng trưởng mới của châu Á trong thời gian tới.

Phát biểu khai mạc Chương trình, ông Đinh Hồng Kỳ - Phó Chủ tịch Hiệp Hội Doanh nghiệp TP.HCM (HUBA) đánh giá cao vai trò kết nối của  MBC, đặc biệt thông qua chương trình “Kết nối vượt giới hạn - Connecting beyond borders”. Theo ông, kể từ khi chuyển đổi từ Câu lạc bộ Doanh nghiệp Tam Nông tại TP.HCM sang mô hình Câu lạc bộ Doanh nghiệp Mê Kông tại TP.HCM và Lâm Thúy Ái - Chủ tịch Hội đồng thành viên Mebi Group, Tổng giám đốc Công ty CP Mebi Farm được tín nhiệm giữ vai trò Chủ tịch, MBC đã có nhiều bước phát triển đáng ghi nhận.

Theo ông Đinh Hồng Kỳ, tinh thần “Kết nối vượt giới hạn” không chỉ phản ánh quyết tâm vượt khó của cộng đồng doanh nghiệp Tiểu vùng sông Mê Kông, mà còn cho thấy xu hướng tìm kiếm động lực tăng trưởng mới dựa trên liên kết khu vực, ứng dụng công nghệ và phát triển bền vững. Ông nhấn mạnh, điều quan trọng nhất hiện nay là xây dựng được sự gắn kết chặt chẽ giữa cộng đồng doanh nhân, đặc biệt trong hệ sinh thái doanh nghiệp Mê Kông, nhằm hình thành cơ chế hợp tác dài hạn và mở rộng kết nối với các doanh nghiệp trong khu vực.

Ông cho rằng, việc gia tăng liên kết giữa doanh nghiệp TP.HCM với hệ sinh thái kinh tế Mê Kông sẽ giúp doanh nghiệp từng bước đáp ứng các tiêu chuẩn khu vực và toàn cầu. Đây cũng là cơ hội để các doanh nghiệp thành viên chia sẻ kinh nghiệm, học hỏi lẫn nhau và nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh hội nhập ngày càng sâu rộng.